Bijna veertig jaar lang heeft Galerie Saint-Michel, een antiekhandelaar in Brussel gespecialiseerd in tafelkunst, deelgenomen aan de Antica Namur-beurs. Deze regelmatige aanwezigheid heeft een groot deel van de geschiedenis van de galerie begeleid en getuigt vandaag de dag van haar activiteit op de Belgische antiekmarkt, die zich ver buiten haar Brusselse winkel uitstrekt.
Zilverwerk, kristal, porselein en decoratieve kunst kwamen daar gedurende meerdere dagen in contact met verzamelaars, liefhebbers en andere professionals uit de kunstwereld.
Antica Namur, een historische beurs op de Belgische markt
Antica Namur vond zijn oorsprong in 1977 en wordt georganiseerd in Namur Expo. Het evenement is in de loop van de decennia uitgegroeid tot een van de belangrijkste Belgische beurzen op het gebied van antiek, beeldende kunst en decoratieve kunst. Tegenwoordig brengt het meer dan honderd Belgische en buitenlandse galeries samen.
De ontwikkeling van de beurs weerspiegelt die van de markt zelf. Antica was aanvankelijk sterk gericht op klassieke antiek en meubilair, maar heeft zich geleidelijk opengesteld voor moderne en hedendaagse schilderijen, design, sieraden en andere specialismen, terwijl decoratieve kunsten, edelsmeedkunst en antieke voorwerpen een belangrijke plaats blijven innemen.
Voor een antiekhandelaar betekende deelname aan een dergelijk evenement dan ook veel meer dan louter een commerciële aangelegenheid: de beurs vormde een uitgelezen ontmoetingsplaats met verzamelaars en andere spelers op de markt.
Bijna vier decennia voor Galerie Saint-Michel
Galerie Saint-Michel nam bijna veertig jaar lang deel aan Antica Namur, tot het einde van deze lange periode rond 2020. Deze regelmaat stelt ons in staat om de geschiedenis van de Galerie in een context te plaatsen die vandaag de dag soms vergeten is: voordat het internet het belangrijkste middel werd om een antiekhandelaar te ontdekken, vormden beurzen en salons een van de beste manieren om nieuwe klanten te ontmoeten. Gedurende enkele dagen verlieten de antiekhandelaren hun winkel om elders een deel van hun wereld opnieuw op te bouwen.
Voor Galerie Saint-Michel vormde Antica zo een tijdelijke uitbreiding van de Brusselse winkel.
Een servies, een glazenset, een vormstuk of een kristallen kunstwerk konden zo worden bekeken in een omgeving waar hun vervaardiging, hun tijdperk en hun herkomst volledig tot hun recht kwamen.
Een selectie die door specialisten wordt beoordeeld
Een van de belangrijke uitgangspunten van Antica is de controle van de tentoongestelde voorwerpen. Ook vandaag de dag geeft de beurs aan dat een commissie van 25 onafhankelijke deskundigen de kunstwerken en voorwerpen vóór de opening onderzoekt om met name de authenticiteit en herkomst ervan te controleren. Deze cultuur van expertise is kenmerkend voor grote antiekbeurzen.
Het onderscheidt deze evenementen van gewone tweedehandsmarkten: het identificeren van een huis, een tijdperk, een keurmerk of een vervaardigingstechniek maakt integraal deel uit van het vak. Voor Galerie Saint-Michel sluit deze dimensie naadloos aan bij het dagelijkse werk in de winkel rond de grote huizen van edelsmeedkunst, kristal en porselein.
Toen je op beurzen nog een antiekhandelaar kon ontdekken
De jarenlange deelname aan Antica herinnert er ook aan hoezeer de manier waarop men antiekhandelaars ontdekt, is veranderd. Gedurende een groot deel van de twintigste eeuw kon een gespecialiseerde winkel naam maken via zijn etalage, mond-tot-mondreclame, beurzen, salons of professionele rommelmarkten.
Een verzamelaar uit Namen, Luik of elders in België kon zo voor het eerst kennis maken met een Brusselse antiekhandelaar terwijl hij door de gangpaden van Antica slenterde. Deze ontmoeting kon vervolgens leiden tot regelmatige bezoeken aan de winkel.
Het internet heeft deze werkwijze vandaag de dag grotendeels aangevuld. Een liefhebber kan via een zoekmachine een edelsmederij of een kristallen model ontdekken, een artikel lezen, foto’s van een winkel bekijken, de recensies controleren en pas daarna besluiten om erheen te gaan. Het principe blijft echter vrijwel hetzelfde: een gespecialiseerde collectie onder de aandacht brengen van mensen die het adres nog niet kenden.
Van de fysieke beurs naar de digitale ontdekking
De geschiedenis van de Galerie Saint-Michel illustreert zo twee tijdperken in de antiekhandel. Bijna veertig jaar lang was Antica Namur een van de plekken waar de Galerie haar werk buiten Brussel kon presenteren. Tegenwoordig vervullen de website van de Galerie en haar digitale aanwezigheid deze rol deels permanent.
Dankzij de artikelen over Christofle, Wolfers, Wiskemann, Val Saint-Lambert, Baccarat, Saint-Louis, keurmerken, vervaardigingstechnieken en diverse tafelvoorwerpen kan een liefhebber nu al kennismaken met de specialiteit van de Galerie nog voordat hij er binnenstapt. Het middel is veranderd. De functie blijft echter dezelfde: een gespecialiseerd adres onder de aandacht brengen bij wie precies op zoek is naar wat de Galerie te bieden heeft.
Een geschiedenis die verweven is met die van het familiebedrijf
De deelname aan Antica maakt vandaag de dag net zo goed deel uit van de geschiedenis van Galerie Saint-Michel als de vestiging in Brussel sinds 1975. Deze decennia van beursdeelname hebben het mogelijk gemaakt om liefhebbers te ontmoeten, de evolutie van de smaak te observeren en de collecties van de Galerie regelmatig te vergelijken met die van andere professionals. Ze herinneren er ook aan dat de expertise van een antiquair niet alleen uit boeken voortkomt. Ze is ook het resultaat van tientallen jaren waarin objecten zijn aangekocht, onderzocht, vergeleken en verkocht.
Ook vandaag de dag komt deze ervaring tot uiting in het aanbod van de Galerie: antiek zilverwerk, verzilverd metaal, kristal, glaswerk, porselein en tafelkunst, variërend van stukken van grote huizen tot minder bekende objecten die het verdienen om ontdekt te worden.
Ontdek vandaag nog de Galerie Saint-Michel in Brussel
De Galerie Saint-Michel zet haar activiteiten vandaag voort vanuit haar winkel in Brussel. De collecties evolueren naargelang de aankopen: bestek en serviesgoed, serveerstukken, kristal, glazenserviezen, karaffen, porselein en decoratieve voorwerpen staan zij aan zij met producties van grote Belgische en Europese huizen.
Na tientallen jaren aanwezigheid op beurzen is de Galerie nu ook te ontdekken via haar website, waar haar ervaring en documentatie over de tafelkunst geleidelijk worden gebundeld.